Y\u00fczy\u0131llar boyunca insanlar a\u011fr\u0131 ve iltihab\u0131 hafifletmek i\u00e7in do\u011fal ila\u00e7lara g\u00fcvenmi\u015flerdir. Bu ila\u00e7lardan biri de beyaz s\u00f6\u011f\u00fct a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n kabu\u011funda bulunan bir bile\u015fik olan salisindi. 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda kimyagerler salisilin daha konsantre bir formu olan salisilik asidi geli\u015ftirdiler. Ate\u015fi d\u00fc\u015f\u00fcrmede etkili olsa da salisilik asidin \u00f6nemli bir dezavantaj\u0131 vard\u0131: mide astar\u0131na zarar verebilirdi.<\/p>\n\n
1897’de Alman \u015firketi Bayer i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan gen\u00e7 bir kimyager olan Felix Hoffmann bir at\u0131l\u0131m ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Salisilik aside bir asetil grubu ekleyerek onu de\u011fi\u015ftirmenin bir yolunu ke\u015ffetti ve b\u00f6ylece bug\u00fcn bildi\u011fimiz aspirin olan asetilsalisilik asidi yaratt\u0131.<\/p>\n\n
Aspirin’in a\u011fr\u0131y\u0131 ve ate\u015fi hafifletme yetene\u011fi h\u0131zla kabul g\u00f6rd\u00fc. Bayer ilac\u0131 aspirin ad\u0131yla piyasaya s\u00fcrd\u00fc ve k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde evlerde temel bir \u00fcr\u00fcn haline geldi. 1950’lerde Lawrence Craven ad\u0131nda bir doktor ba\u015fka bir \u00f6nemli ke\u015fifte bulundu: aspirin, kalbi besleyen atardamarlarda kan p\u0131ht\u0131lar\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131n\u0131 engelleyebilirdi.<\/p>\n\n
O zamandan beri yap\u0131lan b\u00fcy\u00fck \u00e7al\u0131\u015fmalar Craven’\u0131n bulgular\u0131n\u0131 do\u011frulad\u0131. Aspirin’in ilk kalp krizini ge\u00e7irme riskini %44’e kadar ve ikinci kalp krizini ge\u00e7irme riskini %30’a kadar azaltt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterildi. Aspirin’in antikoag\u00fclan \u00f6zellikleri, onu kalp hastal\u0131\u011f\u0131 riski ta\u015f\u0131yan ki\u015filer i\u00e7in de\u011ferli bir ila\u00e7 haline getirmektedir.<\/p>\n\n
Kardiyovask\u00fcler faydalar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra aspirin, belirli kanser t\u00fcrlerini \u00f6nlemede de umut verici oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir. Ara\u015ft\u0131rmalar, aspirinin kolon kanseri riskini %40, yemek borusu kanserini %80-90 ve yumurtal\u0131k kanserini %25 oran\u0131nda azaltabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmektedir.<\/p>\n\n
Aspirin ayr\u0131ca n\u00f6roprotektif etkilere sahip olabilir. \u00c7al\u0131\u015fmalar, bunama ve Alzheimer hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ilerlemesini yava\u015flatabilece\u011fini bulmu\u015ftur. Bununla birlikte, aspirin’in bu durumlar\u0131n tedavisindeki potansiyel rol\u00fcn\u00fc tam olarak anlamak i\u00e7in daha fazla ara\u015ft\u0131rmaya ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/p>\n\n
Aspirin genellikle g\u00fcvenli ve etkili olsa da mide rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131, bulant\u0131 ve kanama gibi yan etkilere neden olabilir. Mide \u00fclseri veya kanama bozuklu\u011fu \u00f6yk\u00fcs\u00fc olan ki\u015filer aspirin almadan \u00f6nce doktorlar\u0131na dan\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n
Do\u011fal bir ila\u00e7 olarak m\u00fctevaz\u0131 ba\u015flang\u0131c\u0131ndan yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan bir ila\u00e7 haline geldi\u011fi bug\u00fcnk\u00fc durumuna kadar aspirin zengin ve b\u00fcy\u00fcleyici bir tarihe sahiptir. A\u011fr\u0131 kesici, ate\u015f d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc ve antikoag\u00fclan \u00f6zellikleri onu d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki ecza dolaplar\u0131nda temel bir ila\u00e7 haline getirmi\u015ftir. Devam eden ara\u015ft\u0131rmalar yeni potansiyel faydalar ortaya \u00e7\u0131karmaya devam ederken, aspirin’in \u00e7ok y\u00f6nl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve kal\u0131c\u0131 pop\u00fclaritesi, etkinli\u011finin ve g\u00fcvenli\u011finin bir kan\u0131t\u0131d\u0131r.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Aspirin: Bir Y\u00fczy\u0131ll\u0131k Ke\u015fifler Aspirin’in M\u00fctevaz\u0131 Ba\u015flang\u0131c\u0131 Y\u00fczy\u0131llar boyunca insanlar a\u011fr\u0131 ve iltihab\u0131 hafifletmek i\u00e7in do\u011fal ila\u00e7lara g\u00fcvenmi\u015flerdir. Bu ila\u00e7lardan biri de beyaz s\u00f6\u011f\u00fct a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n kabu\u011funda bulunan bir bile\u015fik olan…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":24353,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[359],"tags":[18501,1108,1332,18503,18502],"class_list":["post-13760","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-medicine","tag-aspirin","tag-cancer-prevention","tag-heart-health","tag-neuroprotection","tag-pain-relief"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13760","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13760"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13760\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24354,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13760\/revisions\/24354"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24353"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13760"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13760"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13760"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}