{"id":11716,"date":"2019-06-16T17:48:28","date_gmt":"2019-06-16T17:48:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/?p=11716"},"modified":"2019-06-16T17:48:28","modified_gmt":"2019-06-16T17:48:28","slug":"lemurs-madagascars-mischievous-primates","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/science\/zoology\/lemurs-madagascars-mischievous-primates\/","title":{"rendered":"V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng: Lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng tinh ngh\u1ecbch c\u1ee7a Madagascar"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng: Lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng tinh ngh\u1ecbch c\u1ee7a Madagascar<\/h2>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Nghi\u00ean c\u1ee9u ti\u00ean phong c\u1ee7a Patricia Wright<\/h2>\n\n<p>Patricia Wright, m\u1ed9t nh\u00e0 linh tr\u01b0\u1edfng h\u1ecdc n\u1ed5i ti\u1ebfng, \u0111\u00e3 d\u00e0nh c\u1ea3 cu\u1ed9c \u0111\u1eddi \u0111\u1ec3 nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 b\u1ea3o t\u1ed3n v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng \u1edf Madagascar. Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u1ed9t ph\u00e1 c\u1ee7a b\u00e0 \u0111\u00e3 l\u00e0m s\u00e1ng t\u1ecf nh\u1eefng h\u00e0nh vi \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, \u0111\u1ed9ng l\u1ef1c x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 s\u1ef1 th\u00edch nghi sinh th\u00e1i c\u1ee7a lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng h\u1ea5p d\u1eabn n\u00e0y.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u0110\u1ed9ng l\u1ef1c x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 s\u1ef1 th\u1ed1ng tr\u1ecb c\u1ee7a con c\u00e1i<\/h2>\n\n<p>V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng l\u00e0 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt r\u1ea5t x\u00e3 h\u1ed9i, s\u1ed1ng theo b\u1ea7y \u0111\u00e0n v\u1edbi h\u1ec7 th\u1ed1ng ph\u00e2n c\u1ea5p x\u00e3 h\u1ed9i ph\u1ee9c t\u1ea1p. Kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 nhi\u1ec1u lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng kh\u00e1c, con c\u00e1i v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng th\u01b0\u1eddng n\u1eafm gi\u1eef v\u1ecb tr\u00ed th\u1ed1ng tr\u1ecb. Ch\u00fang ki\u1ec3m so\u00e1t quy\u1ec1n ti\u1ebfp c\u1eadn ngu\u1ed3n th\u1ee9c \u0103n, \u01b0u ti\u00ean vi\u1ec7c ki\u1ebfm \u0103n c\u1ee7a m\u00ecnh v\u00e0 th\u01b0\u1eddng hung h\u0103ng v\u1edbi con \u0111\u1ef1c. C\u1ea5u tr\u00fac th\u1ed1ng tr\u1ecb kh\u00e1c th\u01b0\u1eddng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ngu\u1ed3n th\u1ee9c \u0103n h\u1ea1n ch\u1ebf v\u00e0 s\u1ef1 bi\u1ebfn \u0111\u1ed9ng theo m\u00f9a cao trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng Madagascar.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng v\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c c\u1ee7a ch\u00fang<\/h2>\n\n<p>V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng l\u1edbn, m\u1ed9t trong nh\u1eefng lo\u00e0i m\u00e0 Wright nghi\u00ean c\u1ee9u, \u0111\u00e3 th\u00edch nghi \u0111\u1ec3 ti\u00eau h\u00f3a m\u1ed9t ngu\u1ed3n th\u1ee9c \u0103n \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o: tre. Con c\u00e1i v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng nhai l\u1edbp v\u1ecf ngo\u00e0i c\u1ee9ng c\u1ee7a th\u00e2n tre \u0111\u1ec3 l\u1ea5y ph\u1ea7n l\u00f5i \u0103n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00ean trong. Tuy nhi\u00ean, con \u0111\u1ef1c th\u01b0\u1eddng \u0111u\u1ed5i con c\u00e1i \u0111i v\u00e0 l\u1ea5y nh\u1eefng c\u00e2y tre m\u1edbi m\u1edf, m\u1ed9t h\u00e0nh vi b\u1ea5t th\u01b0\u1eddng \u1edf lo\u00e0i v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 th\u00edch nghi sinh th\u00e1i v\u00e0 ph\u00e1t t\u00e1n h\u1ea1t gi\u1ed1ng<\/h2>\n\n<p>V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong h\u1ec7 sinh th\u00e1i c\u1ee7a Madagascar. Ch\u00fang l\u00e0 lo\u00e0i ph\u00e1t t\u00e1n h\u1ea1t gi\u1ed1ng quan tr\u1ecdng, gi\u00fap t\u00e1i t\u1ea1o r\u1eebng b\u1eb1ng c\u00e1ch \u0103n v\u00e0 th\u1ea3i ra h\u1ea1t t\u1eeb nhi\u1ec1u lo\u00e0i th\u1ef1c v\u1eadt kh\u00e1c nhau. Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n c\u1ee7a ch\u00fang c\u0169ng bao g\u1ed3m tr\u00e1i c\u00e2y, l\u00e1 c\u00e2y v\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng, g\u00f3p ph\u1ea7n v\u00e0o s\u1ee9c kh\u1ecfe t\u1ed5ng th\u1ec3 v\u00e0 s\u1ef1 \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc c\u1ee7a r\u1eebng m\u01b0a nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">B\u1ea3o t\u1ed3n v\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng<\/h2>\n\n<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a Wright \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong vi\u1ec7c b\u1ea3o t\u1ed3n v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng v\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a ch\u00fang. B\u00e0 \u0111\u00e3 \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 ch\u1ee7 ch\u3053\u3061 trong vi\u1ec7c th\u00e0nh l\u1eadp V\u01b0\u1eddn qu\u1ed1c gia Ranomafana, m\u1ed9t khu v\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o v\u1ec7 l\u00e0 n\u01a1i sinh s\u1ed1ng c\u1ee7a nhi\u1ec1u lo\u00e0i v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng \u0111a d\u1ea1ng. Nh\u1eefng n\u1ed7 l\u1ef1c c\u1ee7a b\u00e0 c\u0169ng t\u1eadp trung v\u00e0o vi\u1ec7c ch\u1ed1ng ph\u00e1 r\u1eebng, gi\u00e1o d\u1ee5c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 th\u00fac \u0111\u1ea9y du l\u1ecbch b\u1ec1n v\u1eefng.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">T\u1ea7m quan tr\u1ecdng c\u1ee7a h\u00e0nh lang \u0111\u1ed9ng v\u1eadt hoang d\u00e3<\/h2>\n\n<p>C\u00e1c khu r\u1eebng c\u1ee7a Madagascar ng\u00e0y c\u00e0ng b\u1ecb chia c\u1eaft do c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 khai th\u00e1c g\u1ed7 v\u00e0 n\u00f4ng nghi\u1ec7p. C\u00e1c h\u00e0nh lang \u0111\u1ed9ng v\u1eadt hoang d\u00e3, k\u1ebft n\u1ed1i c\u00e1c m\u1ea3nh r\u1eebng b\u1ecb c\u00f4 l\u1eadp, \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 r\u1ea5t quan tr\u1ecdng \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u1ef1 s\u1ed1ng c\u00f2n c\u1ee7a v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng. Ch\u00fang cho ph\u00e9p v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng ti\u1ebfp c\u1eadn th\u1ee9c \u0103n, b\u1ea1n t\u00ecnh v\u00e0 l\u00e3nh th\u1ed5 m\u1edbi, gi\u1ea3m nguy c\u01a1 giao ph\u1ed1i c\u1eadn huy\u1ebft v\u00e0 suy gi\u1ea3m qu\u1ea7n th\u1ec3.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111ang di\u1ec5n ra v\u00e0 nh\u1eefng kh\u00e1m ph\u00e1 trong t\u01b0\u01a1ng lai<\/h2>\n\n<p>M\u1eb7c d\u00f9 \u0111\u00e3 c\u00f3 nh\u1eefng ti\u1ebfn b\u1ed9 trong nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng, nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f2n nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec1u c\u1ea7n t\u00ecm hi\u1ec3u v\u1ec1 lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng b\u00ed \u1ea9n n\u00e0y. Wright ti\u1ebfp t\u1ee5c l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n nghi\u00ean c\u1ee9u t\u00ecm hi\u1ec3u v\u1ec1 h\u00e0nh vi x\u00e3 h\u1ed9i, sinh th\u00e1i ki\u1ebfm \u0103n v\u00e0 s\u1ef1 \u0111a d\u1ea1ng di truy\u1ec1n c\u1ee7a ch\u00fang. C\u00f4ng tr\u00ecnh c\u1ee7a b\u00e0 \u0111ang m\u1edf r\u1ed9ng s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft c\u1ee7a ch\u00fang ta v\u1ec1 v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng v\u00e0 \u0111\u1ecbnh h\u00ecnh c\u00e1c chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o t\u1ed3n cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ed1t \u0111\u1eb9p trong t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a ch\u00fang.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">M\u1eb9 Xanh b\u00ed \u1ea9n<\/h2>\n\n<p>M\u1eb9 Xanh, m\u1ed9t con v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng sifaka c\u00e1i, l\u00e0 \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t khi\u1ebfn Wright say m\u00ea. Sau khi m\u1ea5t b\u1ea1n t\u00ecnh v\u00e0 b\u1ecb m\u1ed9t con c\u00e1i tr\u1ebb h\u01a1n \u0111u\u1ed5i \u0111i, ng\u01b0\u1eddi ta cho r\u1eb1ng M\u1eb9 Xanh \u0111\u00e3 \u0111i l\u01b0u vong v\u00e0 ch\u1ebft. Tuy nhi\u00ean, b\u00e0 \u0111\u00e3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n tr\u1edf l\u1ea1i trong m\u1ed9t nh\u00f3m kh\u00e1c, chung s\u1ed1ng v\u1edbi m\u1ed9t con \u0111\u1ef1c tr\u1ebb h\u01a1n v\u00e0 nu\u00f4i con th\u00e0nh c\u00f4ng. B\u01b0\u1edbc ngo\u1eb7t b\u1ea5t ng\u1edd n\u00e0y l\u00e0m n\u1ed5i b\u1eadt kh\u1ea3 n\u0103ng ph\u1ee5c h\u1ed3i v\u00e0 th\u00edch nghi c\u1ee7a v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng tr\u01b0\u1edbc ngh\u1ecbch c\u1ea3nh.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">K\u1ebft lu\u1eadn<\/h2>\n\n<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u1ed9t ph\u00e1 c\u1ee7a Patricia Wright \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i nh\u1eadn th\u1ee9c c\u1ee7a ch\u00fang ta v\u1ec1 v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng v\u00e0 vai tr\u00f2 c\u1ee7a ch\u00fang trong h\u1ec7 sinh th\u00e1i r\u1eebng m\u01b0a Madagascar. C\u00f4ng tr\u00ecnh c\u1ee7a b\u00e0 kh\u00f4ng ch\u1ec9 th\u00fac \u0111\u1ea9y ki\u1ebfn \u200b\u200bth\u1ee9c khoa h\u1ecdc m\u00e0 c\u00f2n \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong c\u00e1c n\u1ed7 l\u1ef1c b\u1ea3o t\u1ed3n nh\u1eb1m b\u1ea3o v\u1ec7 lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o v\u00e0 c\u00f3 nguy c\u01a1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng n\u00e0y. Ni\u1ec1m \u0111am m\u00ea c\u1ee7a Wright \u0111\u1ed1i v\u1edbi v\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng ti\u1ebfp t\u1ee5c truy\u1ec1n c\u1ea3m h\u1ee9ng cho c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, nh\u00e0 b\u1ea3o t\u1ed3n v\u00e0 c\u00f4ng ch\u00fang n\u00f3i chung, \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng nh\u1eefng sinh v\u1eadt h\u1ea5p d\u1eabn n\u00e0y s\u1ebd ti\u1ebfp t\u1ee5c l\u00e0m ch\u00fang ta say \u0111\u1eafm trong nhi\u1ec1u th\u1ebf h\u1ec7 t\u1edbi.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>V\u01b0\u1ee3n c\u00e1o \u0111u\u00f4i v\u00f2ng: Lo\u00e0i linh tr\u01b0\u1edfng tinh ngh\u1ecbch c\u1ee7a Madagascar Nghi\u00ean c\u1ee9u ti\u00ean phong c\u1ee7a Patricia Wright Patricia Wright, m\u1ed9t nh\u00e0 linh tr\u01b0\u1edfng h\u1ecdc n\u1ed5i ti\u1ebfng, \u0111\u00e3 d\u00e0nh c\u1ea3&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[280],"tags":[401,3289,254,742,3288,5388,219],"class_list":["post-11716","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-zoology","tag-conservation","tag-primates","tag-wildlife","tag-behavior","tag-lemurs","tag-madagascar","tag-ecology"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11716","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11716"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11716\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11717,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11716\/revisions\/11717"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11716"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11716"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11716"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}