{"id":14576,"date":"2024-03-27T16:51:53","date_gmt":"2024-03-27T16:51:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/?p=14576"},"modified":"2024-03-27T16:51:53","modified_gmt":"2024-03-27T16:51:53","slug":"echidna-unique-monotreme-australia-new-guinea","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/life\/wildlife\/echidna-unique-monotreme-australia-new-guinea\/","title":{"rendered":"T\u00ea t\u00ea gai &#8211; Lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o \u1edf \u00dac v\u00e0 New Guinea"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">K\u1ef3 gi\u00f4ng gai l\u00e0 g\u00ec? Lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o \u1edf \u00dac v\u00e0 New Guinea<\/h2>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Gi\u1edbi thi\u1ec7u<\/h2>\n\n<p>K\u1ef3 gi\u00f4ng gai, c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 th\u00fa \u0103n ki\u1ebfn gai, l\u00e0 m\u1ed9t lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt h\u1ea5p d\u1eabn c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb \u00dac v\u00e0 New Guinea. Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00f3m \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 v\u00fa \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng thay v\u00ec sinh con. K\u1ef3 gi\u00f4ng gai l\u00e0 m\u1ed9t trong hai lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt c\u00f2n s\u1ed1ng duy nh\u1ea5t, lo\u00e0i c\u00f2n l\u1ea1i l\u00e0 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh d\u1ea1ng<\/h2>\n\n<p>K\u1ef3 gi\u00f4ng gai \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng b\u1edfi th\u00e2n h\u00ecnh ch\u1eafc n\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c bao ph\u1ee7 b\u1edfi gai nh\u1ecdn c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u00f2ng th\u1ee7. Ch\u00fang c\u00f3 m\u00f5m d\u00e0i, thon, hay &#8220;m\u1ecf&#8221;, m\u00e0 ch\u00fang s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00e0o m\u1ed1i, ki\u1ebfn v\u00e0 giun. K\u1ef3 gi\u00f4ng gai kh\u00f4ng c\u00f3 r\u0103ng, v\u00ec v\u1eady ch\u00fang s\u1eed d\u1ee5ng l\u01b0\u1ee1i d\u00e0i c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u1ec3 nghi\u1ec1n th\u1ee9c \u0103n v\u00e0o v\u00f2m mi\u1ec7ng.<\/p>\n\n<p>C\u00f3 hai lo\u00e0i k\u1ef3 gi\u00f4ng gai: k\u1ef3 gi\u00f4ng gai m\u1ecf ng\u1eafn (Tachyglossus aculeatus) v\u00e0 k\u1ef3 gi\u00f4ng gai m\u1ecf d\u00e0i (Zaglossus bruijni). K\u1ef3 gi\u00f4ng gai m\u1ecf ng\u1eafn \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y tr\u00ean kh\u1eafp \u00dac v\u00e0 New Guinea v\u00e0 th\u00edch nghi t\u1ed1t v\u1edbi nhi\u1ec1u m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng kh\u00e1c nhau. Tuy nhi\u00ean, k\u1ef3 gi\u00f4ng gai m\u1ecf d\u00e0i ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y \u1edf c\u00e1c khu r\u1eebng m\u01b0a nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi c\u1ee7a New Guinea v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 lo\u00e0i c\u00f3 nguy c\u01a1 tuy\u1ec7t ch\u1ee7ng do m\u1ea5t m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng v\u00e0 s\u0103n b\u1eafn.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">H\u00e0nh vi v\u00e0 c\u01a1 ch\u1ebf ph\u00f2ng th\u1ee7<\/h2>\n\n<p>K\u1ef3 gi\u00f4ng gai l\u00e0 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt \u0111\u01a1n \u0111\u1ed9c d\u00e0nh ph\u1ea7n l\u1edbn th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 ki\u1ebfm \u0103n. Ch\u00fang kh\u00f4ng ch\u1ea1y gi\u1ecfi l\u1eafm, v\u00ec v\u1eady ch\u00fang d\u1ef1a v\u00e0o nh\u1eefng chi\u1ebfc gai nh\u1ecdn v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng cu\u1ed9n tr\u00f2n th\u00e0nh m\u1ed9t qu\u1ea3 b\u00f3ng \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 kh\u1ecfi nh\u1eefng k\u1ebb s\u0103n m\u1ed3i. K\u1ef3 gi\u00f4ng gai c\u0169ng c\u00f3 m\u1ed9t chi\u1ebfc m\u00f3ng vu\u1ed1t c\u1ef1c d\u00e0i \u1edf m\u1ed9t ng\u00f3n ch\u00e2n m\u00e0 ch\u00fang d\u00f9ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m s\u1ea1ch gi\u1eefa c\u00e1c gai.<\/p>\n\n<p>Khi m\u1ed9t con k\u1ef3 gi\u00f4ng gai b\u1eaft g\u1eb7p k\u1ebb s\u0103n m\u1ed3i ho\u1eb7c k\u1ebb th\u00f9, ch\u00fang th\u01b0\u1eddng s\u1ebd cu\u1ed9n tr\u00f2n th\u00e0nh m\u1ed9t qu\u1ea3 b\u00f3ng, \u0111\u01b0a nh\u1eefng chi\u1ebfc gai nh\u1ecdn ra ngo\u00e0i. N\u00f3 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 ch\u00e8n m\u00ecnh v\u00e0o m\u1ed9t kho\u1ea3ng kh\u00f4ng gian b\u00ean d\u01b0\u1edbi m\u1ed9t t\u1ea3ng \u0111\u00e1 ho\u1eb7c \u0111\u00e0o s\u00e2u v\u00e0o \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 tr\u1ed1n tho\u00e1t.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Sinh s\u1ea3n<\/h2>\n\n<p>Gi\u1ed1ng nh\u01b0 t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt, k\u1ef3 gi\u00f4ng gai \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng. K\u1ef3 gi\u00f4ng gai c\u00e1i \u0111\u1ebb m\u1ed9t qu\u1ea3 tr\u1ee9ng m\u1ed7i n\u0103m, ch\u00fang gi\u1eef tr\u1ee9ng trong m\u1ed9t c\u00e1i t\u00fai \u1edf b\u1ee5ng. Tr\u1ee9ng n\u1edf sau kho\u1ea3ng 10 ng\u00e0y v\u00e0 k\u1ef3 gi\u00f4ng gai con, \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 &#8220;k\u1ef3 gi\u00f4ng gai con&#8221;, \u1edf trong t\u00fai trong v\u00e0i th\u00e1ng cho \u0111\u1ebfn khi ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u00dd ngh\u0129a l\u1ecbch s\u1eed<\/h2>\n\n<p>Ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111\u1ea7u ti\u00ean b\u1eaft g\u1eb7p m\u1ed9t con k\u1ef3 gi\u00f4ng gai v\u00e0 vi\u1ebft v\u1ec1 n\u00f3 l\u00e0 William Bligh, thuy\u1ec1n tr\u01b0\u1edfng kh\u00e9t ti\u1ebfng c\u1ee7a t\u00e0u Bounty. N\u0103m 1792, t\u00e0u c\u1ee7a Bligh \u0111\u00e3 d\u1eebng ch\u00e2n \u1edf Tasmania tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn Tahiti. Bligh m\u00f4 t\u1ea3 k\u1ef3 gi\u00f4ng gai l\u00e0 m\u1ed9t con v\u1eadt c\u00f3 &#8220;m\u1ecf gi\u1ed1ng nh\u01b0 v\u1ecbt&#8221; v\u00e0 &#8220;b\u1ed9 l\u00f4ng r\u1eadm m\u00e0u n\u00e2u, tr\u00ean \u0111\u00f3 c\u00f3 nhi\u1ec1u s\u1ee3i l\u00f4ng d\u00e0i m\u1ed9t inch nh\u00f4 ra&#8221;.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">C\u00e1c lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt kh\u00e1c<\/h2>\n\n<p>K\u1ef3 gi\u00f4ng gai kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt duy nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. Lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt kh\u00e1c l\u00e0 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y \u1edf \u00dac. Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 k\u1ef3 gi\u00f4ng gai \u1edf ch\u1ed7 ch\u00fang \u0111\u1ebb tr\u1ee9ng v\u00e0 c\u00f3 m\u00f5m d\u00e0i, nh\u01b0ng ch\u00fang c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng b\u1edfi chi\u1ebfc m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">K\u1ebft lu\u1eadn<\/h2>\n\n<p>K\u1ef3 gi\u00f4ng gai l\u00e0 m\u1ed9t lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt h\u1ea5p d\u1eabn v\u00e0 \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong h\u1ec7 sinh th\u00e1i c\u1ee7a \u00dac v\u00e0 New Guinea. C\u00e1c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh d\u1ea1ng, h\u00e0nh vi v\u00e0 chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c sinh s\u1ea3n kh\u00e1c th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a ch\u00fang khi\u1ebfn ch\u00fang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 h\u1ea5p d\u1eabn \u0111\u1ec3 nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 quan s\u00e1t.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u1ef3 gi\u00f4ng gai l\u00e0 g\u00ec? Lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o \u1edf \u00dac v\u00e0 New Guinea Gi\u1edbi thi\u1ec7u K\u1ef3 gi\u00f4ng gai, c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 th\u00fa \u0103n ki\u1ebfn gai, l\u00e0&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[949],"tags":[19569,254,19570,252,19568,1341,19571],"class_list":["post-14576","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-wildlife","tag-monotreme","tag-wildlife","tag-new-guinea","tag-nature","tag-echidna","tag-australia","tag-spiny-anteater"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14576","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14576"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14576\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14577,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14576\/revisions\/14577"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14576"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14576"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14576"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}