{"id":1824,"date":"2021-07-18T21:53:12","date_gmt":"2021-07-18T21:53:12","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/?p=1824"},"modified":"2021-07-18T21:53:12","modified_gmt":"2021-07-18T21:53:12","slug":"platypus-face-grave-threats-from-drought-and-wildfires","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/science\/zoology\/platypus-face-grave-threats-from-drought-and-wildfires\/","title":{"rendered":"Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi h\u1ea1n h\u00e1n v\u00e0 ch\u00e1y r\u1eebng"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt c\u1ee7a \u00dac ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi c\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda nghi\u00eam tr\u1ecdng t\u1eeb h\u1ea1n h\u00e1n v\u00e0 ch\u00e1y r\u1eebng<\/h2>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt \u0111\u01a1n huy\u1ec7t \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o<\/h2>\n\n<p>Lo\u00e0i th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt mang t\u00ednh bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a \u00dac, \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn v\u1edbi s\u1ef1 k\u1ebft h\u1ee3p \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o gi\u1eefa c\u00e1c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a lo\u00e0i c\u00f3 v\u00fa v\u00e0 lo\u00e0i b\u00f2 s\u00e1t, \u0111ang ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda nghi\u00eam tr\u1ecdng t\u1eeb t\u00ecnh tr\u1ea1ng h\u1ea1n h\u00e1n v\u00e0 ch\u00e1y r\u1eebng \u0111ang di\u1ec5n ra \u1edf qu\u1ed1c gia n\u00e0y. M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng b\u1ed1 tr\u00ean <strong>Biological Conservation<\/strong> d\u1ef1 \u0111o\u00e1n r\u1eb1ng s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m t\u1edbi 66% v\u00e0o n\u0103m 2070, v\u1edbi vi\u1ec7c lo\u00e0i n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebfn m\u1ea5t ho\u00e0n to\u00e0n kh\u1ecfi 40% ph\u1ea1m vi sinh s\u1ed1ng hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u1ee7a ch\u00fang.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">C\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda \u0111\u1ed1i v\u1edbi qu\u1ea7n th\u1ec3 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt<\/h2>\n\n<p>Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt, \u0111\u01b0\u1ee3c IUCN ph\u00e2n lo\u1ea1i l\u00e0 <strong>g\u1ea7n b\u1ecb \u0111e d\u1ecda<\/strong>, r\u1ea5t nh\u1ea1y c\u1ea3m v\u1edbi nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng. H\u1ea1n h\u00e1n v\u00e0 ch\u00e1y r\u1eebng \u0111ang l\u00e0m tr\u1ea7m tr\u1ecdng th\u00eam c\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda hi\u1ec7n h\u1eefu, bao g\u1ed3m:<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>M\u1ea5t m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng do c\u00e1c tuy\u1ebfn \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y b\u1ecb kh\u00f4 c\u1ea1n<\/li>\n<li>Nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 n\u01b0\u1edbc t\u0103ng cao, g\u00e2y t\u1eed vong cho th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt<\/li>\n<li>Gi\u1ea3m ngu\u1ed3n th\u1ee9c \u0103n do qu\u1ea7n th\u1ec3 c\u00f4n tr\u00f9ng b\u1ecb suy gi\u1ea3m<\/li>\n<\/ul>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 suy gi\u1ea3m v\u1ec1 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng trong l\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 \u00e1p l\u1ef1c s\u0103n b\u1eaft<\/h2>\n\n<p>Qu\u1ea7n th\u1ec3 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u00e3 suy gi\u1ea3m trong nhi\u1ec1u th\u1ebf k\u1ef7. Vi\u1ec7c s\u0103n b\u1eaft \u0111\u1ec3 l\u1ea5y b\u1ed9 l\u00f4ng m\u1ec1m, kh\u00f4ng th\u1ea5m n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a ch\u00fang trong th\u1ebf k\u1ef7 20 \u0111\u00e3 l\u00e0m gi\u1ea3m \u0111\u00e1ng k\u1ec3 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a ch\u00fang. M\u1eb7c d\u00f9 vi\u1ec7c s\u0103n b\u1eaft hi\u1ec7n \u0111\u00e3 b\u1ecb c\u1ea5m, nh\u01b0ng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng trong l\u1ecbch s\u1eed c\u00f3 th\u1ec3 nghi\u00eam tr\u1ecdng h\u01a1n nhi\u1ec1u so v\u1edbi \u01b0\u1edbc t\u00ednh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, v\u1edbi c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u cho th\u1ea5y qu\u1ea7n th\u1ec3 \u0111\u00e3 gi\u1ea3m h\u01a1n 50% k\u1ec3 t\u1eeb nh\u1eefng n\u0103m 1600.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">T\u1ef7 l\u1ec7 t\u1eed vong c\u1ee7a th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt non v\u00e0 h\u1ea1n h\u00e1n<\/h2>\n\n<p>Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt non ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi t\u1ef7 l\u1ec7 t\u1eed vong \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t cao trong th\u1eddi k\u1ef3 h\u1ea1n h\u00e1n. Ch\u00fang th\u01b0\u1eddng r\u1eddi kh\u1ecfi hang c\u1ee7a m\u1eb9 v\u00e0o th\u00e1ng 1 v\u00e0 th\u00e1ng 2, nh\u01b0ng hi\u1ec7n nay, do nhi\u1ec1u tuy\u1ebfn \u0111\u01b0\u1eddng th\u1ee7y \u0111\u00e3 kh\u00f4 c\u1ea1n ho\u1eb7c b\u1ecb c\u00f4 l\u1eadp, ch\u00fang r\u1ea5t kh\u00f3 \u0111\u1ec3 t\u00ecm \u0111\u1ee7 th\u1ee9c \u0103n v\u00e0 n\u01a1i tr\u00fa \u1ea9n. \u0110\u1ee3t h\u1ea1n h\u00e1n nghi\u00eam tr\u1ecdng trong n\u0103m nay d\u1ef1 ki\u1ebfn s\u1ebd khi\u1ebfn nhi\u1ec1u th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt non t\u1eed vong.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Nh\u1eefng th\u00e1ch th\u1ee9c trong c\u00e1c n\u1ed7 l\u1ef1c b\u1ea3o t\u1ed3n<\/h2>\n\n<p>Vi\u1ec7c b\u1ea3o t\u1ed3n th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u1eb7t ra nh\u1eefng th\u00e1ch th\u1ee9c \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o do b\u1ea3n ch\u1ea5t kh\u00f3 t\u00ednh c\u1ee7a ch\u00fang. Kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt kh\u00e1c, ch\u1eb3ng h\u1ea1n nh\u01b0 chu\u1ed9t t\u00fai wallaby, th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea3 th\u1ee9c \u0103n b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng h\u00e0ng kh\u00f4ng, v\u00ec ch\u00fang ch\u1ec9 \u0103n con m\u1ed3i s\u1ed1ng. Vi\u1ec7c di chuy\u1ec3n nh\u1eefng con th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt b\u1ecb m\u1eafc c\u1ea1n \u0111\u1ebfn c\u00e1c ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m t\u0103ng s\u1ef1 c\u1ea1nh tranh trong c\u00e1c m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng v\u1ed1n \u0111\u00e3 c\u0103ng th\u1eb3ng.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">C\u00e1c c\u01a1 s\u1edf c\u1ee9u h\u1ed9 qu\u00e1 t\u1ea3i<\/h2>\n\n<p>C\u00e1c c\u01a1 s\u1edf c\u1ee9u h\u1ed9 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt hoang d\u00e3 v\u1ed1n \u0111\u00e3 qu\u00e1 t\u1ea3i v\u00ec ph\u1ea3i ch\u0103m s\u00f3c nh\u1eefng lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt b\u1ecb di d\u1eddi do c\u00e1c v\u1ee5 ch\u00e1y r\u1eebng ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3. Vi\u1ec7c ch\u0103m s\u00f3c chuy\u00ean bi\u1ec7t c\u1ea7n thi\u1ebft cho th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt, bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c ch\u00fang c\u00f3 c\u1ef1a \u0111\u1ed9c v\u00e0 nhu c\u1ea7u th\u1ee9c \u0103n cao, s\u1ebd g\u00e2y th\u00eam g\u00e1nh n\u1eb7ng cho c\u00e1c ngu\u1ed3n l\u1ef1c n\u00e0y.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Lu\u1eadt m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng v\u00e0 b\u1ea3o t\u1ed3n<\/h2>\n\n<p>Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o v\u1ec7 theo lu\u1eadt b\u1ea3o v\u1ec7 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng c\u1ee7a \u00dac. Tuy nhi\u00ean, sau nh\u1eefng v\u1ee5 ch\u00e1y r\u1eebng t\u00e0n ph\u00e1, vi\u1ec7c xem x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1c quy \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 c\u00e1c lo\u00e0i b\u1ecb \u0111e d\u1ecda \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e2n nh\u1eafc. C\u00e1c nh\u00e0 b\u1ea3o t\u1ed3n k\u00eau g\u1ecdi ch\u00ednh ph\u1ee7 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng t\u00e0i tr\u1ee3 cho ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng gi\u00e1m s\u00e1t v\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u r\u00f5 h\u01a1n v\u1ec1 c\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda m\u00e0 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Nhu c\u1ea7u h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng<\/h2>\n\n<p>Vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt \u0111\u00f2i h\u1ecfi m\u1ed9t c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn \u0111a ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n, bao g\u1ed3m:<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>T\u0103ng c\u01b0\u1eddng b\u1ea3o v\u1ec7 v\u00e0 ph\u1ee5c h\u1ed3i m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng<\/li>\n<li>Gi\u1ea3m ph\u00e1t th\u1ea3i kh\u00ed nh\u00e0 k\u00ednh \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m thi\u1ec3u bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu<\/li>\n<li>T\u00e0i tr\u1ee3 cho c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 gi\u00e1m s\u00e1t \u0111\u1ec3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh v\u00e0 gi\u1ea3i quy\u1ebft c\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda m\u1edbi n\u1ed5i<\/li>\n<li>H\u1ed7 tr\u1ee3 c\u00e1c s\u00e1ng ki\u1ebfn b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1eadp trung v\u00e0o vi\u1ec7c ph\u1ee5c h\u1ed3i qu\u1ea7n th\u1ec3 th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt<\/li>\n<\/ul>\n\n<p>B\u1eb1ng c\u00e1ch th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c b\u01b0\u1edbc n\u00e0y, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap \u0111\u1ea3m b\u1ea3o s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i c\u1ee7a nh\u1eefng lo\u00e0i sinh v\u1eadt b\u00ed \u1ea9n v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau m\u1ebfn n\u00e0y cho c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7 t\u01b0\u01a1ng lai.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Th\u00fa m\u1ecf v\u1ecbt c\u1ee7a \u00dac ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi c\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda nghi\u00eam tr\u1ecdng t\u1eeb h\u1ea1n h\u00e1n v\u00e0 ch\u00e1y r\u1eebng Kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[280],"tags":[401,404,2990,3931,3930,1341],"class_list":["post-1824","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-zoology","tag-conservation","tag-endangered-species","tag-drought","tag-wildfires","tag-platypus","tag-australia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1824","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1824"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1824\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1825,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1824\/revisions\/1825"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1824"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1824"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1824"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}