{"id":2484,"date":"2019-05-09T12:53:46","date_gmt":"2019-05-09T12:53:46","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/?p=2484"},"modified":"2019-05-09T12:53:46","modified_gmt":"2019-05-09T12:53:46","slug":"tracking-earths-invisible-water","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/science\/earth-science\/tracking-earths-invisible-water\/","title":{"rendered":"N\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t: M\u1ed9t ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean quan tr\u1ecdng"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">N\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t: M\u1ed9t ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean quan tr\u1ecdng<\/h2>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Hi\u1ec3u v\u1ec1 n\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh<\/h2>\n\n<p>Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201ch\u00e0nh tinh xanh\u201d v\u00ec c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ee7a n\u00f3. Tuy nhi\u00ean, m\u1ed9t ph\u1ea7n \u0111\u00e1ng k\u1ec3 n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t v\u00f4 h\u00ecnh \u0111\u1ed1i v\u1edbi m\u1eaft th\u01b0\u1eddng. N\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh n\u00e0y bao g\u1ed3m h\u01a1i n\u01b0\u1edbc trong kh\u00ed quy\u1ec3n, n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u tr\u1eef \u1edf c\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc s\u00e2u v\u00e0 n\u01b0\u1edbc b\u1ecb gi\u1eef l\u1ea1i b\u00ean trong c\u00e1c t\u1ea3ng b\u0103ng v\u00e0 s\u00f4ng b\u0103ng.<\/p>\n\n<p>N\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong chu tr\u00ecnh n\u01b0\u1edbc v\u00e0 h\u1ec7 sinh th\u00e1i c\u1ee7a h\u00e0nh tinh. N\u01b0\u1edbc n\u00e0y cung c\u1ea5p \u0111\u1ed9 \u1ea9m cho th\u1ef1c v\u1eadt v\u00e0 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt, \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t v\u00e0 h\u1ed7 tr\u1ee3 nhi\u1ec1u ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, bao g\u1ed3m n\u00f4ng nghi\u1ec7p, c\u00f4ng nghi\u1ec7p v\u00e0 cung c\u1ea5p n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Theo d\u00f5i n\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh<\/h2>\n\n<p>C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 ph\u00e1t tri\u1ec3n nhi\u1ec1u k\u1ef9 thu\u1eadt kh\u00e1c nhau \u0111\u1ec3 theo d\u00f5i v\u00e0 gi\u00e1m s\u00e1t n\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh. V\u1ec7 tinh \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong vi\u1ec7c quan s\u00e1t nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a c\u00e1c t\u1ea3ng b\u0103ng v\u00e0 s\u00f4ng b\u0103ng, \u0111o l\u01b0\u1eddng s\u1ef1 bi\u1ebfn d\u1ea1ng c\u1ee7a \u0111\u1ea5t do s\u1ef1 c\u1ea1n ki\u1ec7t c\u1ee7a c\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc v\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a h\u01a1i n\u01b0\u1edbc trong kh\u00ed quy\u1ec3n.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 c\u1ea1n ki\u1ec7t c\u1ee7a c\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc<\/h2>\n\n<p>C\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc l\u00e0 c\u00e1c l\u1edbp \u0111\u00e1 ho\u1eb7c tr\u1ea7m t\u00edch ng\u1ea7m ch\u1ee9a v\u00e0 truy\u1ec1n n\u01b0\u1edbc. S\u1ef1 c\u1ea1n ki\u1ec7t c\u1ee7a c\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc x\u1ea3y ra khi n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y ra kh\u1ecfi c\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc nhanh h\u01a1n t\u1ed1c \u0111\u1ed9 n\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 sung b\u1edfi c\u00e1c qu\u00e1 tr\u00ecnh t\u1ef1 nhi\u00ean. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn t\u00ecnh tr\u1ea1ng m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc ng\u1ea7m gi\u1ea3m, l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc d\u00f9ng cho con ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb gi\u1ea3m v\u00e0 c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng nh\u01b0 s\u1ee5t l\u00fan \u0111\u1ea5t v\u00e0 x\u00e2m nh\u1eadp n\u01b0\u1edbc m\u1eb7n.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Gi\u00e1m s\u00e1t n\u01b0\u1edbc ng\u1ea7m<\/h2>\n\n<p>Vi\u1ec7c gi\u00e1m s\u00e1t qu\u00e1 tr\u00ecnh s\u1eed d\u1ee5ng n\u01b0\u1edbc ng\u1ea7m r\u1ea5t c\u1ea7n thi\u1ebft \u0111\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean qu\u00fd gi\u00e1 n\u00e0y m\u1ed9t c\u00e1ch b\u1ec1n v\u1eefng. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p \u0111\u1ec3 \u0111o nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i nh\u1ecf v\u1ec1 s\u1ef1 bi\u1ebfn d\u1ea1ng c\u1ee7a \u0111\u1ea5t do vi\u1ec7c l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc ho\u1eb7c b\u1ed5 sung n\u01b0\u1edbc v\u00e0o c\u00e1c t\u1ea7ng ng\u1eadm n\u01b0\u1edbc. Th\u00f4ng tin n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd n\u01b0\u1edbc theo d\u00f5i m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc ng\u1ea7m v\u00e0 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng khu v\u1ef1c \u0111ang x\u1ea3y ra t\u00ecnh tr\u1ea1ng c\u1ea1n ki\u1ec7t.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">C\u00e1c d\u00f2ng s\u00f4ng b\u0103ng v\u00e0 n\u01b0\u1edbc tan ch\u1ea3y<\/h2>\n\n<p>C\u00e1c d\u00f2ng s\u00f4ng b\u0103ng l\u00e0 nh\u1eefng d\u00f2ng s\u00f4ng b\u0103ng ch\u1ea3y nhanh, \u0111\u01b0a n\u01b0\u1edbc tan ch\u1ea3y t\u1eeb s\u00e2u b\u00ean trong c\u00e1c t\u1ea3ng b\u0103ng ra \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng. Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00e1c d\u00f2ng s\u00f4ng b\u0103ng l\u00e0 r\u1ea5t quan tr\u1ecdng \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u v\u1ec1 t\u00ecnh tr\u1ea1ng m\u1ef1c n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n d\u00e2ng tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111ang s\u1eed d\u1ee5ng v\u1ec7 tinh v\u00e0 c\u00e1c thi\u1ebft b\u1ecb t\u1eeb xa kh\u00e1c \u0111\u1ec3 theo d\u00f5i chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c d\u00f2ng s\u00f4ng b\u0103ng v\u00e0 \u01b0\u1edbc t\u00ednh l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc s\u00f4ng b\u0103ng \u0111\u00f3ng g\u00f3p v\u00e0o qu\u00e1 tr\u00ecnh n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n d\u00e2ng.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Gi\u00f3 m\u00f9a Nam \u00c1<\/h2>\n\n<p>Gi\u00f3 m\u00f9a Nam \u00c1 l\u00e0 m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng th\u1eddi ti\u1ebft ch\u00ednh, mang l\u1ea1i l\u01b0\u1ee3ng m\u01b0a l\u1edbn cho ti\u1ec3u l\u1ee5c \u0111\u1ecba \u1ea4n \u0110\u1ed9 v\u00e0 c\u00e1c khu v\u1ef1c l\u00e2n c\u1eadn. Gi\u00f3 m\u00f9a l\u00e0 ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc ng\u1ecdt quan tr\u1ecdng cho n\u00f4ng nghi\u1ec7p v\u00e0 n\u01b0\u1edbc u\u1ed1ng. C\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111ang nghi\u00ean c\u1ee9u l\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a gi\u00f3 m\u00f9a v\u00e0 c\u00e1ch gi\u00f3 m\u00f9a ph\u1ea3n \u1ee9ng v\u1edbi bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu \u0111\u1ec3 d\u1ef1 \u0111o\u00e1n ch\u00ednh x\u00e1c h\u01a1n nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i trong t\u01b0\u01a1ng lai v\u1ec1 l\u01b0\u1ee3ng n\u01b0\u1edbc c\u00f3 s\u1eb5n.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">K\u1ebft lu\u1eadn<\/h2>\n\n<p>N\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh l\u00e0 m\u1ed9t ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean thi\u1ebft y\u1ebfu \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong h\u1ec7 sinh th\u00e1i c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t v\u00e0 s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. B\u1eb1ng c\u00e1ch theo d\u00f5i v\u00e0 gi\u00e1m s\u00e1t n\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap ch\u00fang ta hi\u1ec3u r\u00f5 h\u01a1n v\u1ec1 chu tr\u00ecnh n\u01b0\u1edbc, qu\u1ea3n l\u00fd ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc m\u1ed9t c\u00e1ch b\u1ec1n v\u1eefng v\u00e0 gi\u1ea3m thi\u1ec3u t\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu \u0111\u1ed1i v\u1edbi ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh c\u1ee7a Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t: M\u1ed9t ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean quan tr\u1ecdng Hi\u1ec3u v\u1ec1 n\u01b0\u1edbc v\u00f4 h\u00ecnh Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201ch\u00e0nh tinh xanh\u201d v\u00ec c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[212],"tags":[34,5045,5044,5047,5046,5049,5048,5042,5043],"class_list":["post-2484","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-earth-science","tag-climate-change","tag-aquifer-depletion","tag-water-cycle","tag-ice-streams","tag-groundwater-monitoring","tag-south-asian-monsoon","tag-meltwater","tag-earths-water","tag-invisible-water"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2484","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2484"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2484\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2485,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2484\/revisions\/2485"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2484"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2484"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2484"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}