{"id":3174,"date":"2020-04-15T17:41:02","date_gmt":"2020-04-15T17:41:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/?p=3174"},"modified":"2020-04-15T17:41:02","modified_gmt":"2020-04-15T17:41:02","slug":"cat-growth-and-domestication","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/science\/zoology\/cat-growth-and-domestication\/","title":{"rendered":"L\u1ecbch s\u1eed ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 thu\u1ea7n h\u00f3a c\u1ee7a lo\u00e0i m\u00e8o"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">M\u00e8o: L\u1ecbch s\u1eed v\u1ec1 s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 thu\u1ea7n h\u00f3a<\/h2>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Th\u1eddi \u0111\u1ea1i Viking: M\u00e8o nh\u01b0 b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh v\u00e0 h\u00e0ng h\u00f3a<\/h2>\n\n<p>Trong th\u1eddi \u0111\u1ea1i Viking, m\u00e8o \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh qu\u00fd gi\u00e1 v\u00ec kh\u1ea3 n\u0103ng ki\u1ec3m so\u00e1t d\u1ecbch h\u1ea1i c\u1ee7a ch\u00fang. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fang c\u0169ng ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi s\u1ed1 ph\u1eadn \u0111en t\u1ed1i khi b\u1ed9 l\u00f4ng c\u1ee7a ch\u00fang th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c th\u1ee7y th\u1ee7 B\u1eafc \u00c2u s\u1eed d\u1ee5ng l\u00e0m qu\u1ea7n \u00e1o. Th\u00f3i quen n\u00e0y \u0111\u00e3 khai qu\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1ea5t nhi\u1ec1u b\u1ed9 x\u01b0\u01a1ng m\u00e8o c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, cung c\u1ea5p nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft s\u00e2u s\u1eafc v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed m\u1ed1i quan h\u1ec7 gi\u1eefa m\u00e8o v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">M\u1ed9t kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u00e1ng ng\u1ea1c nhi\u00ean: M\u00e8o ng\u00e0y c\u00e0ng l\u1edbn theo th\u1eddi gian<\/h2>\n\n<p>M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng b\u1ed1 tr\u00ean T\u1ea1p ch\u00ed Kh\u1ea3o c\u1ed5 h\u1ecdc \u0110an M\u1ea1ch \u0111\u00e3 ti\u1ebft l\u1ed9 m\u1ed9t kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u00e1ng ng\u1ea1c nhi\u00ean: m\u00e8o nh\u00e0 \u0111\u00e3 ph\u00e1t tri\u1ec3n k\u00edch th\u01b0\u1edbc theo th\u1eddi gian. Kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng thu nh\u1ecf trong qu\u00e1 tr\u00ecnh thu\u1ea7n h\u00f3a, m\u00e8o \u0111\u00e3 t\u0103ng 16% v\u1ec1 k\u00edch th\u01b0\u1edbc k\u1ec3 t\u1eeb th\u1eddi \u0111\u1ea1i Viking.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Nh\u1eefng l\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch kh\u1ea3 thi cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n<\/h2>\n\n<p>L\u00fd do cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n n\u00e0y v\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng, nh\u01b0ng c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t s\u1ed1 l\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch h\u1ee3p l\u00fd. M\u1ed9t kh\u1ea3 n\u0103ng l\u00e0 m\u00e8o c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfp c\u1eadn nhi\u1ec1u th\u1ee9c \u0103n h\u01a1n, th\u00f4ng qua ch\u1ea5t th\u1ea3i c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi ho\u1eb7c qua vi\u1ec7c cho \u0103n c\u00f3 ch\u1ee7 \u0111\u00edch. M\u1ed9t gi\u1ea3 thuy\u1ebft kh\u00e1c cho r\u1eb1ng s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i v\u0103n h\u00f3a t\u1eeb vi\u1ec7c coi m\u00e8o l\u00e0 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt cung c\u1ea5p l\u00f4ng v\u00e0 b\u1eaft g\u1eb7m nh\u1ea5m sang coi ch\u00fang l\u00e0 v\u1eadt nu\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau qu\u00fd trong nh\u00e0 \u0111\u00e3 g\u00f3p ph\u1ea7n v\u00e0o k\u00edch th\u01b0\u1edbc l\u1edbn h\u01a1n c\u1ee7a ch\u00fang.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">D\u00f2ng th\u1eddi gian thu\u1ea7n h\u00f3a m\u00e8o<\/h2>\n\n<p>D\u00f2ng th\u1eddi gian ch\u00ednh x\u00e1c v\u1ec1 qu\u00e1 tr\u00ecnh thu\u1ea7n h\u00f3a m\u00e8o v\u1eabn c\u00f2n l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 g\u00e2y tranh c\u00e3i, nh\u01b0ng c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c hai l\u00e0n s\u00f3ng m\u1edf r\u1ed9ng ri\u00eang bi\u1ec7t c\u1ee7a lo\u00e0i m\u00e8o. L\u00e0n s\u00f3ng \u0111\u1ea7u ti\u00ean x\u1ea3y ra s\u1edbm nh\u1ea5t v\u00e0o n\u0103m 4400 tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean, khi m\u00e8o t\u1eeb T\u00e2y Nam \u00c1 lan sang ch\u00e2u \u00c2u v\u00e0 Trung \u0110\u00f4ng. D\u00f2ng d\u00f5i n\u00e0y c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb L\u01b0\u1ee1i li\u1ec1m m\u00e0u m\u1ee1, c\u00e1i n\u00f4i c\u1ee7a n\u1ec1n n\u00f4ng nghi\u1ec7p.<\/p>\n\n<p>L\u00e0n s\u00f3ng th\u1ee9 hai bao g\u1ed3m m\u1ed9t d\u00f2ng d\u00f5i c\u1ee7a Ai C\u1eadp \u0111\u00e3 lan r\u1ed9ng kh\u1eafp Ch\u00e2u Phi v\u00e0 \u00c2u \u00c1 s\u1edbm nh\u1ea5t l\u00e0 v\u00e0o n\u0103m 1700 tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean. M\u00e8o Viking thu\u1ed9c d\u00f2ng d\u00f5i n\u00e0y, v\u00e0 h\u00e0i c\u1ed1t c\u1ee7a ch\u00fang \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y t\u1ea1i c\u00e1c c\u1ea3ng giao th\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Viking tr\u00ean Bi\u1ec3n Baltic, cho th\u1ea5y vai tr\u00f2 c\u1ee7a ch\u00fang trong vi\u1ec7c ki\u1ec3m so\u00e1t d\u1ecbch h\u1ea1i tr\u00ean t\u00e0u.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">M\u00e8o: \u0110\u1eb7c bi\u1ec7t th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 thu\u1ea7n h\u00f3a<\/h2>\n\n<p>M\u1eb7c d\u00f9 c\u00f3 ti\u1ebfng l\u00e0 lo\u00e0i s\u1ed1ng \u0111\u01a1n \u0111\u1ed9c v\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng ph\u00e2n c\u1ea5p x\u00e3 h\u1ed9i, nh\u01b0ng m\u00e8o c\u00f3 m\u1ed9t l\u1ee3i th\u1ebf \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o so v\u1edbi c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt hoang d\u00e3 kh\u00e1c: c\u00e1c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m khu\u00f4n m\u1eb7t c\u1ee7a ch\u00fang gi\u1ed1ng v\u1edbi tr\u1ebb s\u01a1 sinh c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 gi\u00fap ch\u00fang tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh quy\u1ebfn r\u0169 v\u00e0 \u0111\u00e1ng y\u00eau, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111\u01a1n thu\u1ea7n l\u00e0 nh\u1eefng lo\u00e0i g\u00e2y phi\u1ec1n nhi\u1ec5u.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Vai tr\u00f2 c\u1ee7a m\u1ed1i quan h\u1ec7 gi\u1eefa ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 m\u00e8o<\/h2>\n\n<p>\u0110\u1ebfn cu\u1ed1i th\u1eddi Trung c\u1ed5, m\u00e8o \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh v\u1eadt nu\u00f4i \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau qu\u00fd trong nh\u00e0, m\u1ed9t ph\u1ea7n nh\u1edd v\u00e0o kh\u1ea3 n\u0103ng gi\u00fap ch\u00fang gi\u1ea3m n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 t\u00ecm ki\u1ebfm th\u1ee9c \u0103n. Tuy nhi\u00ean, v\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 li\u1ec7u s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n u\u1ed1ng hay s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i v\u1ec1 gen \u0111\u00e3 th\u00fac \u0111\u1ea9y s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u1ec1 k\u00edch th\u01b0\u1edbc c\u1ee7a ch\u00fang hay kh\u00f4ng. C\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111ang nghi\u00ean c\u1ee9u DNA c\u1ee7a m\u00e8o c\u1ed5 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ec3 l\u00e0m s\u00e1ng t\u1ecf v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">T\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a m\u00e8o thu\u1ea7n h\u00f3a<\/h2>\n\n<p>T\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a m\u00e8o thu\u1ea7n h\u00f3a v\u1eabn ch\u01b0a ch\u1eafc ch\u1eafn, nh\u01b0ng m\u1ed1i li\u00ean k\u1ebft gi\u1eefa m\u00e8o v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh h\u00ecnh n\u00ean qu\u00e1 tr\u00ecnh ti\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a lo\u00e0i m\u00e8o. Khi s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft c\u1ee7a ch\u00fang ta v\u1ec1 qu\u00e1 tr\u00ecnh thu\u1ea7n h\u00f3a m\u00e8o ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng, ch\u00fang ta s\u1ebd c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao nh\u1eefng \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o \u0111\u00e3 khi\u1ebfn m\u00e8o tr\u1edf th\u00e0nh b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau th\u00edch \u0111\u1ebfn v\u1eady trong su\u1ed1t chi\u1ec1u d\u00e0i l\u1ecbch s\u1eed.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00e8o: L\u1ecbch s\u1eed v\u1ec1 s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 thu\u1ea7n h\u00f3a Th\u1eddi \u0111\u1ea1i Viking: M\u00e8o nh\u01b0 b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh v\u00e0 h\u00e0ng h\u00f3a Trong th\u1eddi \u0111\u1ea1i Viking, m\u00e8o \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 b\u1ea1n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[280],"tags":[741,97,27,1707,3147,136],"class_list":["post-3174","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-zoology","tag-zoology","tag-science","tag-history","tag-cats","tag-domestication","tag-evolution"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3174","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3174"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3174\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3175,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3174\/revisions\/3175"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3174"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3174"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3174"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}