{"id":3935,"date":"2024-07-15T22:33:57","date_gmt":"2024-07-15T22:33:57","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/?p=3935"},"modified":"2024-07-15T22:33:57","modified_gmt":"2024-07-15T22:33:57","slug":"track-food-trends-with-google-books","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/science\/food-science\/track-food-trends-with-google-books\/","title":{"rendered":"Theo d\u00f5i xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c b\u1eb1ng Google Books: Kho\u1ea3nh kh\u1eafc \u1ea9m th\u1ef1c th\u1eddi gian"},"content":{"rendered":"<h2 class=\"wp-block-heading\">Theo d\u00f5i xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c b\u1eb1ng Google Books: Kho\u1ea3nh kh\u1eafc \u1ea9m th\u1ef1c th\u1eddi gian<\/h2>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Google Books: Thi\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u<\/h2>\n\n<p>Google Books l\u00e0 m\u1ed9t th\u01b0 vi\u1ec7n tr\u1ef1c tuy\u1ebfn d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 cho ph\u00e9p ng\u01b0\u1eddi d\u00f9ng t\u00ecm ki\u1ebfm trong h\u00e0ng tri\u1ec7u cu\u1ed1n s\u00e1ch. \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00f4ng c\u1ee5 c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c nh\u00e0 b\u00e1o, ng\u01b0\u1eddi ki\u1ec3m tra d\u1eef ki\u1ec7n v\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, cung c\u1ea5p quy\u1ec1n truy c\u1eadp v\u00e0o kho ki\u1ebfn th\u1ee9c \u0111\u1ed3 s\u1ed9. M\u1eb7c d\u00f9 c\u00e1c th\u01b0 vi\u1ec7n v\u00e0 s\u00e1ch gi\u1ea5y truy\u1ec1n th\u1ed1ng v\u1eabn quan tr\u1ecdng, Google Books mang l\u1ea1i s\u1ef1 ti\u1ec7n l\u1ee3i khi t\u00ecm ki\u1ebfm nh\u1eefng c\u00e2u tr\u00edch d\u1eabn ho\u1eb7c th\u00f4ng tin c\u1ee5 th\u1ec3 t\u1eeb c\u00e1c ngu\u1ed3n chuy\u00ean m\u00f4n ho\u1eb7c m\u01a1 h\u1ed3 m\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng d\u1ec5 d\u00e0ng c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf n\u01a1i kh\u00e1c.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ngram: B\u1ea3n \u0111\u1ed3 qu\u00e1 tr\u00ecnh ti\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a t\u1eeb ng\u1eef<\/h2>\n\n<p>Google Labs \u0111\u00e3 ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5 h\u1ea5p d\u1eabn mang t\u00ean Ngram cho ph\u00e9p ng\u01b0\u1eddi d\u00f9ng kh\u00e1m ph\u00e1 t\u1ea7n su\u1ea5t xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u1ee7a c\u00e1c t\u1eeb v\u00e0 c\u1ee5m t\u1eeb trong s\u00e1ch theo th\u1eddi gian. B\u1eb1ng c\u00e1ch nh\u1eadp hai ho\u1eb7c nhi\u1ec1u thu\u1eadt ng\u1eef t\u00ecm ki\u1ebfm, Ngram s\u1ebd t\u1ea1o bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 hi\u1ec3n th\u1ecb m\u1ee9c \u0111\u1ed9 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean c\u00e1c thu\u1eadt ng\u1eef n\u00e0y xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong c\u00e1c cu\u1ed1n s\u00e1ch xu\u1ea5t b\u1ea3n t\u1eeb n\u0103m 1500 \u0111\u1ebfn 2000. C\u00f4ng c\u1ee5 n\u00e0y mang \u0111\u1ebfn c\u00e1ch \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o \u0111\u1ec3 theo d\u00f5i xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c v\u00e0 s\u1ef1 d\u1ecbch chuy\u1ec3n v\u0103n h\u00f3a.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 l\u00ean ng\u00f4i v\u00e0 tho\u00e1i tr\u00e0o c\u1ee7a l\u00f2 vi s\u00f3ng<\/h2>\n\n<p>Vi\u1ec7c so s\u00e1nh c\u00e1c thu\u1eadt ng\u1eef \u201cl\u00f2 vi s\u00f3ng\u201d v\u00e0 \u201cn\u01b0\u1edbng\u201d trong Ngram cho th\u1ea5y \u201cl\u00f2 vi s\u00f3ng\u201d b\u00f9ng n\u1ed5 v\u1ec1 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn v\u00e0o gi\u1eefa nh\u1eefng n\u0103m 1950, v\u01b0\u1ee3t m\u1eb7t \u201cn\u01b0\u1edbng\u201d. S\u1ef1 gia t\u0103ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ea3n \u00e1nh t\u1ef7 l\u1ec7 \u00e1p d\u1ee5ng ng\u00e0y c\u00e0ng cao c\u1ee7a l\u00f2 vi s\u00f3ng, thi\u1ebft b\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5p b\u1eb1ng s\u00e1ng ch\u1ebf l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean v\u00e0o n\u0103m 1941 nh\u01b0ng ch\u1ec9 tr\u1edf n\u00ean ph\u1ed5 bi\u1ebfn r\u1ed9ng r\u00e3i v\u00e0o nh\u1eefng n\u0103m 1970. Tuy nhi\u00ean, bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 c\u0169ng ch\u1ec9 ra s\u1ef1 s\u1ee5t gi\u1ea3m v\u1ec1 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 s\u1eed d\u1ee5ng \u201cl\u00f2 vi s\u00f3ng\u201d t\u1eeb gi\u1eefa nh\u1eefng n\u0103m 1990, cho th\u1ea5y s\u1ef1 d\u1ecbch chuy\u1ec3n sang c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p n\u1ea5u \u0103n kh\u00e1c.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 tr\u1ed7i d\u1eady c\u1ee7a rau arugula v\u00e0 s\u1ef1 tho\u00e1i lui c\u1ee7a x\u00e0 l\u00e1ch b\u0103ng<\/h2>\n\n<p>Ngram c\u0169ng l\u00e0m s\u00e1ng t\u1ecf m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a c\u00e1c lo\u1ea1i th\u1ef1c ph\u1ea9m c\u1ee5 th\u1ec3. Vi\u1ec7c so s\u00e1nh \u201crau arugula\u201d v\u00e0 \u201cx\u00e0 l\u00e1ch b\u0103ng\u201d cho th\u1ea5y rau arugula \u0111\u00e3 v\u01b0\u1ee3t qua x\u00e0 l\u00e1ch b\u0103ng trong c\u00e1c t\u00e0i li\u1ec7u tham kh\u1ea3o trong s\u00e1ch ti\u1ebfng Anh-M\u1ef9 v\u00e0o kho\u1ea3ng n\u0103m 1984. K\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00f3, rau arugula li\u00ean t\u1ee5c gia t\u0103ng, trong khi m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn c\u1ee7a x\u00e0 l\u00e1ch b\u0103ng s\u1ee5t gi\u1ea3m. Xu h\u01b0\u1edbng n\u00e0y ph\u1ea3n \u00e1nh m\u1ed1i quan t\u00e2m ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi rau l\u00e1 xanh v\u00e0 c\u00e1c th\u00f3i quen \u0103n u\u1ed1ng l\u00e0nh m\u1ea1nh h\u01a1n.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 ph\u1ed5 bi\u1ebfn c\u1ee7a \u0111\u1eadu ph\u1ee5 v\u00e0 granola<\/h2>\n\n<p>Bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 Ngram \u0111\u1ed1i v\u1edbi \u201c\u0111\u1eadu ph\u1ee5\u201d cho th\u1ea5y lo\u1ea1i protein th\u1ef1c v\u1eadt n\u00e0y h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn cho \u0111\u1ebfn kho\u1ea3ng n\u0103m 1970. V\u00e0o gi\u1eefa nh\u1eefng n\u0103m 1980, \u0111\u1eadu ph\u1ee5 \u0111\u00e3 v\u01b0\u1ee3t qua \u201cth\u1ecbt b\u00f2 n\u01b0\u1edbng\u201d v\u1ec1 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn. T\u01b0\u01a1ng t\u1ef1, \u201cgranola\u201d kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn cho \u0111\u1ebfn n\u0103m 1970, nh\u01b0ng k\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 t\u0103ng tr\u01b0\u1edfng \u0111\u1ec1u \u0111\u1eb7n, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n v\u01b0\u1ee3t qua \u201csushi\u201d trong m\u1ed9t v\u00e0i n\u0103m v\u00e0o kho\u1ea3ng n\u0103m 1980. C\u00e1c xu h\u01b0\u1edbng n\u00e0y ph\u1ea3n \u00e1nh m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng c\u1ee7a ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n chay, thu\u1ea7n chay v\u00e0 c\u00e1c l\u1ef1a ch\u1ecdn th\u1ef1c ph\u1ea9m l\u00e0nh m\u1ea1nh h\u01a1n.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 ti\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a t\u00ean g\u1ecdi th\u1ef1c ph\u1ea9m<\/h2>\n\n<p>Ngram c\u0169ng cho ph\u00e9p ch\u00fang ta theo d\u00f5i nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i trong c\u00e1ch g\u1ecdi t\u00ean th\u1ef1c ph\u1ea9m. V\u00ed d\u1ee5, \u201cm\u00ec \u1ed1ng\u201d t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i \u00edt ph\u1ed5 bi\u1ebfn cho \u0111\u1ebfn nh\u1eefng n\u0103m 1970, khi b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u0103ng v\u00e0 v\u01b0\u1ee3t qua \u201cm\u00ec spaghetti\u201d v\u00e0o kho\u1ea3ng n\u0103m 1982. S\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i n\u00e0y cho th\u1ea5y s\u1ef1 ti\u1ebfp nh\u1eadn r\u1ed9ng r\u00e3i h\u01a1n \u0111\u1ed1i v\u1edbi \u1ea9m th\u1ef1c \u00dd v\u00e0 s\u1ef1 d\u1ecbch chuy\u1ec3n kh\u1ecfi c\u00e1c m\u00f3n \u0103n truy\u1ec1n th\u1ed1ng h\u01a1n c\u1ee7a M\u1ef9.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">S\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i kh\u1ea9u v\u1ecb trong \u1ea9m th\u1ef1c d\u00e2n t\u1ed9c<\/h2>\n\n<p>Cu\u1ed9c \u0111ua ba b\u00ean gi\u1eefa \u201cph\u1edf x\u00e0o Th\u00e1i\u201d, \u201cmoo goo gai pan\u201d v\u00e0 \u201ckorma\u201d cho th\u1ea5y kh\u1ea9u v\u1ecb \u1ea9m th\u1ef1c d\u00e2n t\u1ed9c \u0111ang thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc M\u1ef9. \u201cKorma\u201d, m\u1ed9t m\u00f3n c\u00e0 ri c\u1ee7a \u1ea4n \u0110\u1ed9, \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua nhi\u1ec1u th\u0103ng tr\u1ea7m v\u1ec1 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn, trong khi \u201cmoo goo gai pan\u201d, m\u1ed9t m\u00f3n m\u00ec c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, \u0111\u00e3 suy gi\u1ea3m sau khi \u0111\u1ea1t \u0111\u1ec9nh v\u00e0o kho\u1ea3ng n\u0103m 1994. \u201cPh\u1edf x\u00e0o Th\u00e1i\u201d, m\u1ed9t m\u00f3n m\u00ec c\u1ee7a Th\u00e1i Lan, v\u1eabn t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i \u00edt \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft \u0111\u1ebfn cho \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i nh\u1eefng n\u0103m 1980 nh\u01b0ng \u0111\u00e3 b\u00f9ng n\u1ed5 v\u1ec1 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn, v\u01b0\u1ee3t qua hai m\u00f3n c\u00f2n l\u1ea1i v\u00e0o n\u0103m 2000. Xu h\u01b0\u1edbng n\u00e0y ph\u1ea3n \u00e1nh s\u1ef1 \u0111a d\u1ea1ng v\u00e0 m\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng c\u1ee7a \u1ea9m th\u1ef1c Ch\u00e2u \u00c1 t\u1ea1i Hoa K\u1ef3.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">C\u00e1c truy v\u1ea5n b\u1ed5 sung li\u00ean quan \u0111\u1ebfn th\u1ef1c ph\u1ea9m<\/h2>\n\n<p>Nh\u1eefng kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c b\u1eb1ng Ngram l\u00e0 v\u00f4 t\u1eadn. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t v\u00e0i truy v\u1ea5n b\u1ed5 sung c\u1ea7n xem x\u00e9t:<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>L\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a b\u00e1nh pizza \u1edf Hoa K\u1ef3<\/li>\n<li>S\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 suy tho\u00e1i c\u1ee7a th\u1ee9c \u0103n nhanh<\/li>\n<li>M\u1ee9c \u0111\u1ed9 ph\u1ed5 bi\u1ebfn thay \u0111\u1ed5i c\u1ee7a th\u1ef1c ph\u1ea9m h\u1eefu c\u01a1 v\u00e0 th\u1ef1c ph\u1ea9m c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng<\/li>\n<li>\u1ea2nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea7u b\u1ebfp n\u1ed5i ti\u1ebfng \u0111\u1ebfn xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c<\/li>\n<li>T\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c blog \u1ea9m th\u1ef1c v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n truy\u1ec1n th\u00f4ng x\u00e3 h\u1ed9i \u0111\u1ebfn n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a \u1ea9m th\u1ef1c<\/li>\n<\/ul>\n\n<p>B\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng Google Books v\u00e0 Ngram, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, nh\u00e0 b\u00e1o v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111am m\u00ea \u1ea9m th\u1ef1c c\u00f3 th\u1ec3 thu \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng th\u00f4ng tin chuy\u00ean s\u00e2u c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb v\u1ec1 s\u1ef1 ti\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a c\u00e1c xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c v\u00e0 \u00fd ngh\u0129a v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a th\u1ef1c ph\u1ea9m.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Theo d\u00f5i xu h\u01b0\u1edbng \u1ea9m th\u1ef1c b\u1eb1ng Google Books: Kho\u1ea3nh kh\u1eafc \u1ea9m th\u1ef1c th\u1eddi gian Google Books: Thi\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u Google Books l\u00e0 m\u1ed9t th\u01b0 vi\u1ec7n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":23877,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[628],"tags":[7336,821,621,7337,951],"class_list":["post-3935","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-food-science","tag-google-books","tag-data-visualization","tag-culinary-history","tag-ngrams","tag-food-trends"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3935","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3935"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3935\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3936,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3935\/revisions\/3936"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23877"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3935"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3935"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lifescienceart.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3935"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}